İnTeRNeT TeKNoNoJi KuRuMLaRı FoRMu
Merhaba arakadaşlar iletişim için
lütfen üye olunuz

İnTeRNeT TeKNoNoJi KuRuMLaRı FoRMu

..::Bir Forum Olmakla --261-- SeRuVeNCiNiN meKaNıYıZ::..
 
AnasayfaAnasayfa  GaleriGaleri  TakvimTakvim  SSSSSS  AramaArama  Kayıt OlKayıt Ol  Kullanıcı GruplarıKullanıcı Grupları  Giriş yapGiriş yap  

DÜNYA' nın ŞEKLİ ve BOYUTLARI

Önceki başlık Sonraki başlık Aşağa gitmek
Yazar Mesaj
!!..SüPéR ÆDMiN..!!
!!..SüPéR ÆDMiN..!!
avatar
Erkek
Yaş :
Kayıt tarihi : 12/03/08
Mesaj Sayısı : 607
Bulunduğunuz İl : burda olmak önemli
Meslek/Hobi : web tasarım
Tuttuğunuz Takım : intekli

MesajKonu: DÜNYA' nın ŞEKLİ ve BOYUTLARI Mayıs 14th 2008, 15:58

DÜNYA'nın ŞEKLİ ve SONUÇLARI

Dünyamız Samanyolu Galaksisi'ndeki yıldız
sistemlerinden güneş sisteminde yer alır. Bütün gezegenler elips şeklinde bir
yörüngede hareket ederler.


AY VE ÖZELLİKLERİ

Ay dünyamızın
1/50’si kadardır. Bu sebeple Ayda yerçekimi azdır (dünyadakinin 1/6’sı
kadardır).


Ayda atmosfer
yoktur. Bunun sonucunda; hava ve su yoktur. Meteorolojik olay (iklim) görülmez.
Meteorlar doğrudan ay yüzeyine düşer. Sonuçta büyük krater çukurlukları
oluşmuştur. Günlük sıcaklık farkı fazladır. Bu sebeple mekanik çözülme fazladır.
Canlı hayatı yoktur. İç ısısını kaybetmiştir. Bundan dolayı volkanik olay
görülmez.


AYIN HAREKETLERİ

1) Kendi ekseni
çevresindeki hareketi


2) Dünya
çevresindeki hareketi


3) Dünya ile
birlikte güneş çevresindeki hareketi


*** Ay hem kendi
hem de dünya çevresindeki bir turunu aynı sürede (29,5 gün) tamamladığı için
dünyadan ayın sürekli aynı yüzeyi görülür.


Ay günü: Dünyadaki
herhangi bir meridyenin ard arda iki kez Ayın karşısından geçinceye kadar geçen
süredir. Bu süre 24 saat 50 dakikadır.


Güneş günü: 24
saattir.


*** Ay günü ile
güneş günü arasındaki zaman farkından dolayı bir yerde Ay her gün bir önceki
güne göre daha geç gözlenir ve gel-git olayı daha geç oluşur.


AYIN EVRELERİ

Ayın aydınlık
yüzünün dünyadan görünüşünde bir ay boyunca meydana gelen
değişikliklerdir.


Yeniay ve dolunay
evrelerinde büyük gel-git yaşanır. Sebebi dünya, ay ve güneşin aynı doğrultuda
olmasıdır. İlk ve son dördünde ise küçük gel-git yaşanır.


Güneş tutulması,
Ayın Güneş ile Dünya arasına girmesi ve bazı özel koşulların
sağlanmasıneticesinde meydana gelir.Tutulmanın olabilmesi için, Ayın, Dünya
etrafındaki yörüngesiyle Dünyanın Güneş etrafındaki yörüngesinin kesişim
yerlerini belirleyen düğüm noktalarında veya bu noktalar civarında
(
Yeniay safhasında) bulunması gerekir.


Bilindiği üzere
bir yıl içerisinde Ay, Dünya etrafında 12 kez dolanır. Dolayısıyla, eğer Ayın
yörünge düzlemi Dünya’nınkiyle çakışık olsaydı, bir yılda 12 kez Güneş tutulması
meydana gelebilirdi. Fakat durum böyle değildir. Ayın yörünge
düzlemi ileDünya’nınki arasında yaklaşık 5° 9’ lık bir açı vardır. Bu açı
nedeniyle Dünya, Ay ve Güneş, Ayın Dünya etrafındaki her dolanımında tam olarak
aynı doğrultuda bulunmazlar. Böylece her ay bir Güneş tutulması oluşması
engellenmiş olur. Nitekim bir yılda en az iki, en çokbeş Güneştutulması meydana
gelebilir.


Ay dünya
etrafındaki yörüngesini tamamlarken, dünyanın güneş ve ay arasında kalmasına
neden olabilir. Bu durumda ay yüzeyine düşen güneş ışınları dünya tarafından
engellenmiş olur. Karanlıkta kalan ay kısa süreli de olsa dünyadan gözlenemez bu
olaya ay tutulması adı verilir. Bulutsuz bir gecede çıplak gözle rahatlıkla fark
edilebilen bu olay, güneş tutulmasına göre, dünya yüzeyinde daha geniş bir
alandan gözlenebilir. Ay tutulmasının dünya yüzeyinden gözlenebildiği alan
dünyanın yarısından 24º kadar fazladır.


DÜNYANIN ŞEKLİ VE
SONUÇLARI


Dünyamızın
Ekvatorda şişkin, Kutuplarda basık olan kendine has şeklineGEOİD
denir.


DÜNYANIN
BOYUTLARI




  • Ekvator çevresi:
    40.076 km



  • Kutuplar çevresi:
    40.009 km



  • Ekvator yarıçapı:
    6378 km



  • Kutuplar yarıçapı:
    6357 km



  • Karalar
    yüzölçümü:149 milyon km2(%29)



  • Denizler
    yüzölçümü: 361 milyon km2(%71)



  • KYK’de karalar %39
    denizler %61



  • GYK’de ise karalar
    %19 denizler %81 dir.



DÜNYANIN ŞEKLİNİN
SONUÇLARI




  • Ekvatorun uzunluğu
    tam dairelik bir meridyenin uzunluğundan fazladır.



  • Paralellerin
    uzunluğu kutuplara doğru azalır.



  • İki meridyen
    arasındaki uzaklık kutuplara doğru azalır.



  • Güneş ışınlarının
    düşme açısı kutuplara doğru azalır.



  • Yer şekilleri
    haritaya gerçeğe tam uygun olarak aktarılamaz.



  • Aynı anda Dünyanın
    yarısı aydınlık (gündüz) yarısı karanlık (gece) olur.



  • Dünyanın çizgisel
    dönüş hızı kutuplara doğru azalır.



  • Yer çekimi
    kutuplara doğru artar.





  • Dünyanın çizgisel
    dönüş hızı kutuplara doğru azalır.



  • Yer çekimi
    kutuplara doğru artar.



DÜNYANIN
HAREKETLERİ VE SONUÇLARI






  • Gece gündüz olayı
    ardalanır (birbirini takip eder).



  • Güneş ışınlarının
    düşme açısı günün her saatine göre değişir.



  • Yerel saat
    farkları oluşur.



  • Günlük sıcaklık
    farkları oluşur. Buna bağlı olarak meltem rüzgarları oluşur. Mekanik çözülme
    olur.



  • Sürekli
    rüzgarların esme yönünde sapmalar olur.



  • Okyanus
    akıntılarında sapmalar ve halkalar olur.



  • Dinamik basınç
    merkezleri oluşur. Yönler belirlenir. Fotosentez meydana gelir.



DÜNYANIN EKSENİ
ÇEVRESİNDE DÖNÜŞÜNDE DOĞAN HIZLAR


1) ÇİZGİSEL HIZ
VE SONUÇLARI (Enleme bağlı)




  • Çizgisel hız en
    fazla Ekvator üzerindedir (1670 km/h) . Bu hız kutuplara doğru azalır. Bunun
    sonucunda;



  • Güneşin doğuş ve
    batış süresi kutuplara doğru uzar.



  • Gece gündüz
    arasındaki fark kutuplara doğru artar.



  • Atmosferin
    kalınlığı Ekvatorda fazla, kutuplarda azdır.



  • Ekvatorda
    yerçekimi az, kutuplarda fazladır.



2) AÇISAL HIZ
VE SONUÇLARI (Boylama bağlı)


Dünyanın açısal
hızı;


24 saatte:
360°
1 saatte : 15°
4 dakikada :1° dir.


*** Açısal hız her
enlemde aynıdır. Açısal hız sonucunda yerel saat farkları
oluşur.


DÜNYANIN
YILLIK HAREKETİ VE SONUÇLARI


Dünyanın güneş
çevresinde dönerken izlediği yola yörünge, meydana getirdiği düzleme de yörünge
düzlemi (ekliptik düzlem) denir. Dünyamızın yörüngesi elips
biçimindedir.


ELİPS
BİÇİMİNDEKİ YÖRÜNGENİN SONUÇLARI


Dünyamız güneşe
bazen yaklaşır, bazen güneşten uzaklaşır. Dünyanın güneşe en yakın olduğu tarih
3 ocaktır. En uzakta olduğu tarih ise 4 temmuzdur.


Dünya güneşe
yaklaşınca güneşin çekim kuvveti artar. Böylece dünya güneş çevresinde daha
hızlı dönmeye başlar. Sonuçta şubat ayı 28 gündür. Yani K.Y.K ‘de kış mevsimi
iki gün kısa olmaktadır.


Dünya güneşten
uzaklaşınca çekim kuvveti ve hız azalır. Sonuçta yaz mevsimi K.Y.K.’de iki gün
daha uzun olmaktadır.


*** Kısacası
elipsoid yörünge mevsim sürelerinin farklı olmasında etkilidir. Dünyamızın
yörüngesi daire biçiminde olsaydı; mevsim süreleri birbirine eşit
olacaktı.


EKSEN
EĞİKLİĞİ VE SONUÇLARI


(Ekvator düzlemi
ile ekliptik arasında 23°27' , yer ekseni ile ekliptik arasında 66°33' açı
olması)


Dönenceler meydana
gelir. Dönence: kuzey ve güney yarım kürelerde güneş ışınlarının en son dik
geldiği noktalara denir.


Matematik iklim
kuşakları oluşur.


Güneş ışınlarının
düşme açısı yıl boyunca değişir. Güneş ışınları yıl içinde dönencelere birer
kez, dönenceler arasına da ikişer kez dik açıyla düşerler. Dönenceler dışında
hiçbir yere güneş ışınları dik olarak düşmez.




Mevsimler oluşur.
Dört mevsimin tek yaşandığı kuşak ılıman kuşaktır. Sebebi: güneş ışınlarının
düşme açısında yıl boyunca değişikliğin fazla olmasıdır.


Aynı tarihlerde
kuzey ve güney yarımkürelerde farklı mevsim yaşanması.


Gece gündüz
uzunluğunun sürekli değişmesi.


Güneşin doğuş ve
batış konumu ile saatinin değişmesi.


Muson
rüzgarlarının oluşması.


Aydınlanma
dairesinin sürekli değişmesi.


Kutup bölgelerinde
24 saatten uzun gece ve gündüzlerin oluşması. Örnek: Kutup noktalarında 6 ay
gündüz, 6 ay gece yaşanması.


*** Dönence ve
matematik iklim kuşaklarının oluşmasında sadece eksen eğikliği etkilidir.
Diğerlerinin oluşmasında eksen eğikliği ile birlikte yıllık hareketin de etkisi
vardır.


EKSEN EĞİKLİĞİ
OLMASAYDI; (Ekvator düzlemi ile ekliptik üst üste çakışsaydı veya yer ekseni
ekliptiği dik olarak kesseydi)




  • Dönenceler
    oluşmazdı.



  • Mevsim değişmesi
    olmazdı.



  • Güneş ışınları
    sadece Ekvatora dik gelirdi.



  • Aydınlanma dairesi
    sürekli kutup noktalarına teğet geçerdi.



  • Gece gündüz
    süreleri birbirine eşit olurdu.



  • Güneşin
    doğuş-batış konumu ve saati değişmezdi.



EKSEN EĞİKLİĞİ
20°OLSAYDI:




  • Güneş ışınlarının
    dik geldiği alan daralırdı.



  • Kutup kuşağı ve
    tropikal kuşağın alanları daralırken, ılıman kuşak genişlerdi.



  • Yurdumuzda yazlar
    daha serin, kışlar daha ılık olurdu.



  • Kutup ve ılıman
    kuşakta sıcaklık ortalaması azalırken tropikal kuşakta sıcaklık ortalaması
    artardı.



  • Gece-gündüz
    arasındaki zaman farkı azalırdı.



*** Eksen
eğikliğinin 23°27' dan daha büyük olması durumunda yukarıdakilerin tam tersi bir
durum yaşanırdı.
Sayfa başına dön Aşağa gitmek
Kullanıcı profilini gör

DÜNYA' nın ŞEKLİ ve BOYUTLARI

Önceki başlık Sonraki başlık Sayfa başına dön
1 sayfadaki 1 sayfası

Bu forumun müsaadesi var: Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz
İnTeRNeT TeKNoNoJi KuRuMLaRı FoRMu :: _---------- ۩۞۩๑DöNeM ÖDeVLeRi ۩۞۩๑------------_ :: COĞRAFYA -